آثار

یکی دیگر از متفرّدات تحف العقول، کلام امام سجاد (ع) درباره زهد است که با این جمله آغاز می شود:

«إِنَّ عَلَامَةَ الزَّاهِدِینَ فِی الدُّنْیَا الرَّاغِبِینَ فِی الْآخِرَةِ تَرْکُهُمْ کُلَ‏ خَلِیطٍ وَ خَلِیلٍ وَ رَفْضُهُمْ کُلَّ صَاحِبٍ لَا یُرِیدُ مَا یُرِیدُونَ ...» (تحف العقول ؛ ص272 ؛ جامعه مدرسین ؛ چاپ دوم)

شباهت این تعابیر با سخنان اهل تصوّف باعث شد که در کتب آنان جستجو کنم و موارد زیر را بیابم:

«و عن سعید بن حرب قال: من علامة المریدین الزهد فى الدنیا، و ترک کل خلیط لا یرید ما یریدون.» (تهذیب الاسرار فى أصول التصوف ؛ ص98)

«حدثنا عبد اللّه بن محمد بن جعفر ثنا عبد اللّه بن محمد بن العباس ثنا سلمة بن شبیب ثنا سهل بن أبى عاصم حدثنى محمد بن یحیى. عن داود الطائى قال: من علامة المریدین الزاهدین فى الدنیا ترک کل جلیس لا یرید ما یریدون.» (حلیة الاولیاء و طبقات الاصفیاء ؛ ج‏7 ؛ ص344)

«و سئل یوسف بن الحسین رحمه الله تعالى ما علامة المرید فقال ترک کلّ‏ خلیط لا یرید مثل ما یرید ...» (اللمع فى التصوف، ص207)

«... قال أحمد: فاتکأ أبو سلیمان على عکازة، ثم قال؟ سل ما بدا لک؟. فقال: یا أبا سلیمان ما علامة المرید؟. إقباله على ما یرید و ترکه کل‏ خلیط لا یرید. قال: فصاح صیحة، و خرّ مغشیا علیه ...» (مناقب الأبرار و محاسن الأخیار فى طبقات الصوفیة ؛ ج‏1 ؛ ص229)

«و قال بعض السلف: لا تصحب إلّا مریدا، و کل‏ خلیل‏ لا یرید ما ترید فانبذ عنک صحبته.» (قوت القلوب فى معاملة المحبوب ؛ ج‏2 ؛ ص395)

با توجّه به تداول این تعبیر در بین صوفیه و انتساب آن به چند تن از بزرگانشان، صحّت روایت امام سجّاد علیه السّلام جدّاً محلّ تردید است.

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است
ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی